Vitters laat 's werelds eerste fossielvrije superjacht Project Zero te water

Een wereldprimeur uit Overijssel

Wat jarenlang een ambitieus plan leek, is werkelijkheid geworden: bij Vitters Shipyard in Zwartsluis is de 69 meter lange Project Zero te water gelaten. Het is het eerste grote jacht ter wereld dat volledig zonder fossiele brandstoffen is ontworpen, geen dieselmotor, geen generator op fossiele brandstof, helemaal niets.

Het schip rolde deze zomer uit de bouwhal en ging via het kanaal op weg naar open water, waar het programma van testvaarten begint.

Hoe vaar je zonder brandstof?

Project Zero haalt zijn energie uit drie bronnen: wind, zon en regeneratie. Tijdens het varen onder zeil drijft de waterstroom de schroeven aan, die dan als generatoren werken en de accu's laden. Zonnepanelen leveren aanvullende energie, en een groot accupakket slaat alles op.

Alle systemen aan boord, van keuken tot klimaatinstallatie, zijn ontworpen op maximale efficiëntie. Het project dwong de hele toeleverketen tot innovatie: bestaande apparatuur was vaak simpelweg te energiehongerig.

Nederlandse samenwerking

Het ontwerp is een samenwerking met onder meer het Nederlandse bureau Vripack. De eigenaar, die anoniem blijft, gaf de opdracht bewust als aanjager voor de industrie: alles wat voor Project Zero is ontwikkeld, mag de sector verder brengen.

Voor Vitters, dat eerder naam maakte met performance-jachten als de J-Class Svea, bevestigt het project de positie in de absolute top van het custom segment tussen 40 en 75 meter.

Wat er nog komt

Vitters mikt op oplevering later dit jaar, na een uitgebreid testprogramma. Met 35 jachten op het water en drie grote projecten in aanbouw, waaronder de 63 meter lange Project Dreamer voor 2028, zit het orderboek in Zwartsluis goed vol.

De werf deelt zijn thuisbasis aan het Zwarte Water overigens met buurman Interboat, twee uitersten van de Nederlandse jachtbouw op één steenworp afstand.

De techniek achter fossielvrij varen

Project Zero combineert een groot lithium-accupakket met regeneratie via de schroeven: zodra het jacht zeilt, wekken de draaiende schroeven stroom op. Zonnepanelen vullen aan, en walstroom in de haven doet de rest. Koken, verwarmen, koelen, alles gaat elektrisch.

De grootste uitdaging zat in het verbruik: standaard scheepssystemen bleken veel te energiehongerig. Vrijwel ieder systeem aan boord is daarom opnieuw ontworpen of geselecteerd op maximale efficiëntie.

Wat de watersport hiervan leert

De doorbraken van Project Zero, zuinige klimaatsystemen, slimme energieopslag, regeneratie, komen de komende jaren beschikbaar voor gewone jachten en zelfs sloepen. De ontwikkelaars delen hun kennis bewust met de sector.

Zo werkt innovatie in de jachtbouw al decennia: wat vandaag op een 69-meter debuteert, ligt over tien jaar in de watersportwinkel. Van navigatie-elektronica tot lithium-accu's ging het precies zo.

De eigenaar als aanjager

Achter Project Zero staat een eigenaar die bewust géén conventioneel superjacht wilde: de opdracht was om te bewijzen dat een groot jacht volledig zonder fossiele brandstof kan. Het budget en de vrijheid die daarvoor nodig waren, maken het project tot een drijvend laboratorium.

Belangrijk detail: de opgedane kennis wordt niet afgeschermd maar gedeeld met de industrie. Van de speciaal ontwikkelde energiezuinige systemen tot de regeneratietechniek, alles mag de sector versnellen richting schoner varen.

Veelgestelde vragen

Kan Project Zero echt nooit zonder wind varen?
Jawel: het grote accupakket levert genoeg energie om op de elektromotoren te varen. Die accu's worden geladen door regeneratie tijdens het zeilen, zonnepanelen en walstroom.

Waarom is dit nooit eerder gedaan?
De energiebehoefte van een groot jacht is enorm, verwarming, koeling, keuken, navigatie. Pas met moderne accu's en extreem zuinige systemen werd volledig fossielvrij haalbaar.

Wat merkt de gewone watersporter hiervan?
Veel innovaties, zuinige klimaatsystemen, lichtgewicht accu's, regeneratie, vinden hun weg naar gewone jachten en elektrische sloepen. Wat op 69 meter debuteert, ligt over enkele jaren in de watersportwinkel.

Waarom dit belangrijk is

De jachtbouw loopt zelden voorop in duurzaamheid, maar Project Zero laat zien dat volledig fossielvrij varen op grote schaal kán. De lessen, energiezuinige systemen, regeneratie, slimme opslag, sijpelen de komende jaren door naar de bredere watersport, tot aan elektrische sloepen toe.

Volg de duurzame ontwikkelingen in de jachtbouw in onze rubriek Jachtbouw, of bekijk het profiel van Vitters Shipyard in de bedrijvengids.